Problem globalnego ocieplenia i zanieczyszczenia powietrza to jedno z najpoważniejszych zagrożeń środowiskowych współczesnego świata. Stawienie mu czoła wymaga od państw, przedsiębiorstw oraz obywateli odpowiedzialnego podejścia, uwzględniania celów zrównoważonego rozwoju oraz współpracy. Tylko zaangażowanie wszystkich interesariuszy zwiększy celowość i efektywność podejmowanych działań. Siemens poczuwa się do tej odpowiedzialności – dostrzegamy konieczność transformacji gospodarek światowych w kierunku zeroemisyjności oraz maksymalnego wykorzystania odnawialnych i lokalnych zasobów energetycznych. W tym celu już obecnie stosujemy rozwiązania przejściowe, pracując jednocześnie nad technologiami docelowymi.
Skupiamy się na czterech obszarach z zakresu celów zrównoważonego rozwoju: wykorzystaniu odnawialnych źródeł energii, rozwoju kogeneracji, wzroście efektywności energetycznej oraz magazynowaniu energii.

ODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII
Odnawialne źródła energii, przede wszystkim te lokalnie dostępne (jak np. biomasa czy odpady), powinny być fundamentem zrównoważonej gospodarki. Widzimy w Polsce wiele możliwości wykorzystania rozproszonych źródeł fotowoltaicznych, elektrociepłowni biogazowych, źródeł geotermalnych (tam, gdzie ma to uzasadnienie ekonomiczne) oraz wielki potencjał elektrowni wiatrowych usytuowanych zwłaszcza w polskim akwenie morza Bałtyckiego. Jednocześnie rozumiemy, że dynamiczny rozwój OZE spowoduje coraz większe zautomatyzowanie zarządzania siecią elektroenergetyczną, a w przypadku Polski również konieczność rozwoju tej sieci w miejscach koncentracji źródeł. Na etapie przejściowym widzimy potencjał wysokosprawnych źródeł gazowych.
W najbliższych 15-20 latach wymagane będzie generowanie rezerw dla niestabilnych źródeł OZE tak, by móc szybko odpowiedzieć na zmieniające się warunki. W praktyce oznacza to zdolność do dostarczenia energii elektrycznej w tzw. regulacji wtórnej.

ROZWÓJ KOGENERACJI
Sposobem na poprawienie opłacalności wytwarzania energii jest wzrost efektywności i dywersyfikacja produkcji oraz wytwarzanie jej bliżej obiorcy. Odpowiedzią Siemensa na te wyzwania jest kogeneracja. Współwytwarzanie energii elektrycznej i ciepła, w szczególności z wykorzystaniem gazu ziemnego, to krok w kierunku czystszego powietrza, niskich kosztów ogrzewania, a także podnoszenia bezpieczeństwa energetycznego. Krajowy potencjał rozwoju kogeneracji to dodatkowe 5.000 MW, które można wprowadzić do systemu elektroenergetycznego do roku 2030. Kogeneracja wpisuje się ponadto w globalne trendy w energetyce, jakimi są dekarbonizacja, mniejsze oddziaływanie na środowisko, redukcja emisji CO2.
Docelowo źródła kogeneracji będą wykorzystywały wodór lub biogaz. Lokalnie już dziś dostępne są alternatywne, tanie i czyste źródła energii. Przykładem inwestycji ukierunkowanej na ekologię i poprawę efektywności energetycznej jest nowa, kogeneracyjna elektrociepłownia w Gorzowie Wielkopolskim, dzięki której udało się przyłączyć 2900 nowych odbiorców do sieci miejskiej, obniżyć ceny energii oraz wyeliminować tzw. niską emisję z centrum miasta.

EFEKTYWNOŚĆ ENERGETYCZNA
Efektywność energetyczna jest procesem szukania możliwości oszczędności energii w całym łańcuchu gospodarki. Sprowadza się to do dwóch głównych działań: wykorzystania coraz sprawniejszych urządzeń oraz odzyskiwania energii odpadowej z procesów technologicznych.
Widzimy potencjał w synergii przemysłu i systemów ciepłowniczych. Anachronizmem staje się tradycyjne zarządzanie energetyczne, według którego energia z elektrociepłowni przeznaczana była wyłącznie na potrzeby własne zakładów. Energetyka przemysłowa przyszłości poprzez zwiększanie efektywności powinna wspierać lokalne bezpieczeństwo energetyczne i rozwój ciepłownictwa. Kluczem jest tu rozwijanie i wdrażanie innowacyjnych technologii. W Siemensie na R&D wydajemy rocznie blisko 5 mld euro, tj. ponad 6% rocznych przychodów firmy.

Duży potencjał dla poprawy jakości powietrza widzi­my w rozwoju wysokosprawnej kogeneracji w skali mikro (np. rozwój lokalnych biogazowni o mocach do 1 MWe, gdzie wytwarzana energia elektryczna i cieplna – tania i czysta – pokrywałaby potrzeby lokalnych społeczności). Jest to jeden z podstawowych modeli gospodarki w cyklu zamkniętym na terenach niskozurbanizowanych.

W Siemensie wdrażamy też długoterminową strategię termomodernizacji budynków. Uważamy, że w długiej perspektywie należy opracować standardy budownictwa pasywnego uwzględniające charakterystyki energetyczne budynków oraz wymogi dotyczące oświetlenia pomiesz­czeń światłem naturalnym.

MAGAZYNOWANIE ENERGII

Osiągnięcie w długiej perspektywie zeroemisyjnej energetyki nie jest możliwe bez rozwoju różnorodnych syste­mów magazynowania energii (w zależności od wolumenu i przeznaczenia). Siemens rozwija zautomatyzowane syste­my magazynowania energii SIESTORAGE, które pozwalają na stabilizację pracy mikrosieci elektroenergetycznych i na lokalne redukcje emisji gazów cieplarnianych.

Perspektywiczną metodą na długoterminowe magazynowanie energii jest jej wytwarzanie z nadmiarów „zielonych” paliw, takich jak wodór lub jego pochodne: metan, metanol, węglowodory wyższych rzędów czy amoniak. W tym zakresie Siemens dostosowuje konstrukcje turbin gazowych do spalania wodoru.

Istotną kwestią jest też efektywne pozyskiwanie wodoru. Siemens aktywnie rozwija linię elektrolizerów SYLIZER. Już dziś posiadamy referencje na terenie EU rzędu 20MW oraz budujemy nowe instalacje. Naszym celem jest wypra­cowanie modułowych rozwiązań skalowalnych do mocy rzędu 1000 MW.

Magazynowanie nadmiaru OZE w „zielonych” paliwach pozwala wykorzystać energię chemiczną do odtworzenia części energii elektrycznej, ale też, poprzez kogenerację, zapewnić użytkownikom dostęp do „zielonego” ciepła.

PERSPEKTYWY

Kondycja powietrza i zasobów naturalnych jest alarmu­jąca. Siemens, popierając Porozumienie Paryskie, wytycza kierunki, daje przykład i edukuje. Jesteśmy zdania, że zrów­noważony rozwój musi stać się priorytetem we wszelkich działaniach biznesowych i politycznych, ale także obywa­telskich, zarówno w skali lokalnej, jak i globalnej.

 

Dominika Bettman, CEO, Siemens Sp. z o.o., Grzegorz Należyty, Członek Zarządu, Siemens Sp. z o.o.

Artykuł pochodzi z raportu GCNP „SDG 11 – Zrównoważone Miasta – 2018”